ಕಾಸರಕ: ಒಂದು ಅಮೂಲ್ಯ ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯ.. ಉಪಯೋಗಗಳೇನು?

ಕಾಸರಕವು ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಕಾಸಮರ್ದ, ಕಾಸಘ್ನ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದರ ಹೆಸರು 'Cassia Occidentalis'. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಾಸರಕ, ಕಜ್ಜಿಗಿಡ, ದೊಡ್ಡ ತಗಚೆ ಎನ್ನುವರು. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಮೀಟರ್‌ನಿಂದ ಒಂದೂವರೆ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಬೆಳೆಯುವ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣಗಳು:

ಇದು ಭಾರತದ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೊಲಗಳ ಬದಿ, ಪಾಳು ಭೂಮಿ, ರಸ್ತೆ ಬದಿ, ತೋಟಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರ ಕಾಂಡ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು, ಎಲೆಗಳು ಹಸಿರು ಹಾಗೂ ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ 6 ರಿಂದ 9 ಜೋಡಿ ಚಿಕ್ಕ ಎಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಹೂಗಳು ಗಾಢ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಿಂದ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಕಾಯಿಗಳು ಉದ್ದವಾಗಿ ತೆಳುವಾಗಿದ್ದು, ಒಳಗೆ 20 ರಿಂದ 30 ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಬೀಜಗಳಿರುತ್ತವೆ.

ಆಯುರ್ವೇದ ಗುಣಗಳು & ಉಪಯೋಗಗಳು:

* ಕಫ ನಿವಾರಕ: ಕಾಸರಕವು ಕಹಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಖಾರವಾಗಿದೆ. ಲಘು, ರೂಕ್ಷ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಫ ಹಾಗೂ ವಾತ ದೋಷವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ.

 * ಕೆಮ್ಮು ಮತ್ತು ಉಬ್ಬಸಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ: ಇದರ ಹೆಸರೇ ಸೂಚಿಸುವಂತೆ ಕಾಸ ಅಂದರೆ ಕೆಮ್ಮು. ಕೆಮ್ಮು, ಕಫ, ದಮ್ಮು, ಉಬ್ಬಸಕ್ಕೆ ಇದರ ಎಲೆಗಳ ಕಷಾಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮದ್ದಾಗಿದೆ. 

 * ಚರ್ಮ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತ: ತುರಿಕೆ, ಕಜ್ಜಿ, ಹುಳುಕಡ್ಡಿ, ಅಲರ್ಜಿಗೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಅರೆದು ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಎಲೆಗಳ ರಸವನ್ನು ತೆಂಗಿನ ಎಣ್ಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ಹಚ್ಚುವುದು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ. 

* ಜ್ವರ ಹಾಗೂ ಜಂತುಹುಳ  ಶಮನಕಾರಿ: ಬೀಜಗಳ ಚೂರ್ಣವನ್ನು ಕಷಾಯ ಮಾಡಿ ಕುಡಿದರೆ ಜ್ವರ, ಮಲಬದ್ಧತೆ, ಕರುಳಿನ ಹುಳುಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. 

* ಮಧುಮೇಹ ಹತೋಟಿ: ಇದರ ಬೇರಿನ ಕಷಾಯವು ಯಕೃತ್ತನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಮಧುಮೇಹವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. 

* ಗಾಯಕ್ಕೆ ಔಷಧಿ: ಎಲೆಗಳನ್ನು ಜಜ್ಜಿ ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಿದರೆ, ಅದು ಬೇಗನೆ ವಾಸಿಯಾಗುತ್ತದೆ. 

ಬಳಸುವ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರಿಕೆ:

ಎಲೆಗಳು 5-10 ಗ್ರಾಂ, ಬೀಜದ ಪುಡಿಯನ್ನು 1-3 ಗ್ರಾಂ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕು. ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹುರಿದು ಕಾಫಿ ಪುಡಿಯಂತೆ ಕೂಡ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುವ ನಿಸರ್ಗದ ವರದಾನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅತಿಯಾಗಿ ಸೇವಿಸಬಾರದು. 

ಆಗೊಮ್ಮೆ ಸೇವಿಸಿದರೆ ವಾಂತಿ, ಭೇದಿ ಆಗಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಗರ್ಭಿಣಿಯರು, ಬಾಣಂತಿಯರು ಹಾಗೂ ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳು ಬಳಸುವ ಮುನ್ನ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು. ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ ಕಾಸರಕವು ನಮ್ಮ ಮನೆಮದ್ದಿನ ಭಂಡಾರದ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನವಾಗಿದೆ.